[ Etiketler: disin | yapisal | ayrintilari ]
Konuyu Oyla:
  • Derecelendirme: 0/5 - 0 oy
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
Dişin Yapısal Ayrintilari
#1

1. Dişin Taç kısmı (Crown - Kron), ağız içinde diş etlerinin üst kısmında görünen beyaz bölümdür. Gözle görünen beyaz kısmın ismi mine tabakasıdır (Enamel). Mine, insan vücudundaki en sert maddedir. Diğer tüm vücut kemiklerinden daha dayanıklıdır (kafatasını oluşturan kemiklerden bile daha serttir). Mine beyaz rengini ve sağlamlığını; hidroksi apatit kristallerini yapı maddesi olarak kullanarak birbiri ile sıkı bağlar oluşturan kolajen fiberlerin organik konfigürasyonundan alır.


2. Dişin boyun kısmı (kole, collum dentis) diş ve diş etlerinin birleştiği noktadadır. Diş etinin diş dış yüzeyine değdiği alanda mine tabakası biterek, diş eti kenarı bölgesinde çene kemiğinin başladığı yerde dişin daha alt kısmındaki bölgelere doğru uzanan sement (cementum) başlar. Yukarıdaki diş görselinde de açıkça görüldüğü üzere, sement dişin kemik içine giren ve ağız içinde görünen kısmına göre çok daha uzun olan kök kısmı boyunca çevresini sarar.

3. Dişin kök kısmı (root, radix) çene kemiğinin içerisine implantasyonu sağlayan, diş binasının temelini oluşturur. Bu sayfanın daha alt kısımlarında dişlerin numaralandırılması ve isimlendirilmesi ile ilgili başlık altında tartışıldığı üzere; bir dişin cinsine göre 1 ila 3 adet kökü bulunabilir. (Bazı istisnai durumlarda daha fazla da olabilir.) Dişin en alt kısmının ucunda kök ucu (apex dentis) açıklığı bulunur. Bu noktadan dişin beslenmesini sağlayan damarlar ve hislerini alan sinirler dişin iç kısmına girer ve diş pulpa (diş özü) kısmı olarak isimlendirilen, diş içerisindeki kanal boyunca sırası ile dişin kök, boyun ve taç kısmını kat ederek en yukarıya kadar içeri merkez kısımda olmak üzere ilerlerler. Endodonti (kök-kanal tedavisi); artık geriye döndürülemez derecede ilerlemiş ve diş kökünü sararak hem dayanılmaz ağrılara, hem de en nihayetinde o dişin "ölerek" kaybedilmesine neden olacak çürük durumlarında, diş hekimi tarafından çürük temizlenirken, diş içerisinin tüm bu damar sinir paketi içeriğinin de çıkartılması esasına dayanır.

Dişte bulunan diğer yapılardan; Dentin : Diş minesi gibi sert yapılı bir kemiktir ama dayanıklılığı çok daha az ve rengi sarıdır. Diş minesinin alt katmanında bulunur ve dişin her 3 bölümü boyunca (taç, boyun ve kök) dişin içini dolduran ve sağlamlığına katkıda bulunan, diş hacmini oluşturan dokudur. Diş kökünde dentin'in ortasından diş pulpası (diş özü, dişin ortasından geçen ve damar-sinir paketini içeren kanal) geçerken, dış kısmını 2 paragraf üstte anlatılan sement katmanı sarar. Yaşlı insanlarda, dişin geçen yıllar boyunca aşınmasına bağlı mine tabakası erozyonu gerçekleşirken, minenin hemen alt katmanında olan dentin açığa çıkmaya başlar ve dişlerde sararma şeklinde semptom verir. Tabii ki dişlerde sararmanın tek sebebi bu değildir, diş taşı (tartar), kötü ağız hijyeni ile oluşan bakteri plağı ve pek çok başka sebepler dişlerde sararma ve çürüme sebebi olabilir ancak bu ayrıntılar rehberimizin ilerleyen bölümlerinin konusudur.

Dişin çene kemiği ile yaptığı eklemin sağlamlığına katkıda bulunan en önemli yapı; diş şeklimizde "periodontium" olarak görülen periodontal ligamentlerdir. Sement ile çene kemiği arasında çok kuvvetli tutunma sağlayan bu lifler kemiğin içine kadar işleyerek, dişi sapasağlam bir şekilde kemiğe bağlı tutar. Periodontal ligamentin içine gömüldüğü ve dolayısı ile içinde dişin kendisin taşıyan çene kemiğindeki çukurcuk bölümlerinin özel ismi Alveolar Kemik'tir. Periodontitis denilen ve gingivitis denilen diş eti iltihabı'nın ileri safhasında bu liflerin de enfeksiyondan etkilenmesi ile bu bağların zayıflaması durumunda, dişin çene kemiği ile olan bağlantısı da zayıflar ve zaman içerisinde dişte sallanma ve oynamalar başlar. Genelde ağrısız bir durum olduğundan hasta tarafından önemsenmeyen bu hadise, ne yazık ki çürüklerden çok daha tehlikeli bir diş kaybı nedenidir. Diş çürümesinde artık zaten sağlığını kaybetmiş bir diş kaybedilir iken, periodontitis denilen bu diş-kemik bağını oluşturan liflerin iltihabında sapasağlam bir diş kolayca ekleminden ayrılarak kopup kaybedilme aşamasına gelir.

Diş çürüğü, diş eti iltihabı (gingivitis), periodontal ligament'i tutan iltihap durumları ve benzerleri rehberin ileriki aşamalarında anlatılacak daha pek çok diş patolojisi, sadece dişlerin düzenli fırçalanması ile kolaylıkla önlenebilecek hastalıklardır. Ancak bu hastalıklar bir kere oluşup belirli bir aşamayı geçirdikten sonra, dişe bir diş hekiminin müdahalesini mutlak gerekli hale getiren durumlar oluşur ve uygun tedavisi geciken dişlerde yersiz kayıplar kaçınılmaz olur. 
Dis-Anatomisi-Disin-icindeki-yapilar-min...nkara-.jpg
Cevapla
[ Etiketler: disin | yapisal | ayrintilari ]


Hızlı Menü:


Konuyu Okuyanlar: 1 Ziyaretçi